İştahsız Çocuk

Büyümeyi Neler Etkiler ?

Soru :

Kızım dokuz aylık. Doğduğunda boyu ve kilosu normaldi. İlk üç ay anne sütü aldı. Daha sonra ek gıdalara başladık. Ama bana daima biraz zayıf gibi geliyordu. Doktoru ise şimdilik iyi büyüdüğünü söylüyordu. Üç ay önce tayin olduk. Telaşlı bir dönem geçirdik. Üç aydır kontrole gidemedik. Yeni doktorumuz, bebeğin neler yediğini sorduktan sonra "Aslında bebeğin beslenmesi fena değil. Sanırım bir başka nedenle büyümüyor. Tetkik yapmamız gerekiyor" dedi. Bazı tetkikler istedi. Önemli bir şey çıkar mı? Çok endişe ediyorum......Büyüme üzerinde etkili olduğu bilinen etkenleri genetik ve çevre faktörleri olmak üzere başlıca iki grupta toplamak mümkündür. Genetik faktörler hem anne karnında hem de bebek doğduktan sonra büyüme üzerinde etkilidirler. Etnik özellikler ve ebeveynlerin özellikle de annenin vücut yapısı (özellikle de boy uzunluğu) bu grup içinde değerlendirilir. Genetik faktörler sabittir ve değiştirilemezler. Bireyin büyüme kaapasitesini (potansiyelini) belirlerler. Bebek anne karnında gelişmeye başladığı andan itibaren erişkin yaş grubuna kadar etkileri devam eder. Her bebek sahip olduğu bu genetik potansiyel ile büyümeye çalışır. Ancak organizmanın sahip olduğu bu genetik potansiyele ulaşıp ulaşamayacağı çevre faktörleri tarafından belirlenir.

Cevap :

Büyüme üzerinde etkili olan çevre faktörleri de çok çeşitlidir. Çevre faktörlerinin bir kısmı büyümeyi anne karnında bir kısmı ise hem anne karnında hem de doğduktan sonra etkiler. Örnek olarak annenin sigara içmesi verilebilir. Gebeliğinde sigara içen annelerin bebekleri daha düşük kilolu olarak dünyaya gelirler. Bu örnekte annenin sigara içmesi bir çevre faktörü olup, bebeğin büyümesini anne karnında etkilemiştir. Beslenme de çok önemli bir çevre faktörüdür. Bebek, anne karnında annesi tarafından beslenir. Bu nedenle bebeğin anne karnında beslenmesini olumsuz etkileyen çok özel durumlar dışında her bebek üç kiloya yakın olarak dünyaya gelir. Örneğin, annede ağır bir kalp hastalığı varsa, bebeğin anne karnındaki beslenmesi olumsuz etkilenir ve büyümesi geri kalır. Anne karnında etkili olan bu çevre faktörü, bebek doğduktan sonra ortadan kalkacağı için, bebeğin doğumdan sonra normal koşullarda büyümesi beklenir.

Çevre faktörlerinin en önemlilerini, 1.)Beslenme, 2.)Ateşli hastalıklar (enfeksiyonlar), 3.)Karaciğer, böbrek ve kalp hastalıkları gibi uzun süreli hastalıklar (kronik hastalıklar), 4.)Hormon hastalıkları olmak üzere, basitleştirerek gruplandırmak mümkündür. Hayatın ilk beş yılı içinde büyümeyi sağlayan en önemli etken, beslenmedir. İyi beslenemeyen bebek iyi büyüyemez. Ama, bebek sık sık ateşli hastalık geçirirse, sık sık ishal olursa veya bebekte ağır kalp hastalığı varsa bebek iyi beslense bile sağlıklı büyüyemez; normal büyümesini gerçekleştiremez. Benzer şekilde bebekte büyüme üzerinde etkili olduğu bilinen bir hormon hastalığı olduğu durumda da bebek çok iyi beslense bile, bebeğin büyümesi geri kalabilir...

<< Geri
 
Çocuk Gastro Hastalıkları
 
 
 
 
Unutulan Besin Ögesi
Bitkilerin, sebze ve meyvelerin mide-bağırsak sistemi salgıları ile sindirilemeyen ve vücutta bir veya daha fazla sayıda fizyolojik...
Bebegim Su içmelisin
Her canlı için su yaşamsal bir besin ögesidir. Çünkü her canlı susuzluğa ancak kısa bir süre dayanır. Ancak insanlar için sadece...
Sağlık için Prebiyotik / Probiyotik
Prebiyotikler, yiyeceklerin emilmeyen ancak konakçının lehine bazı bakterilerin büyümesini ve/veya aktivitesini olumlu etkileyen..
Kemik Sağlığı
Doğumdan 18 yaşına kadar en önemli biyolojik süreç, büyümedir. Kalsiyum bu süreçte elzemdir. Kemikte minerallerin...
   
Ergenlikte Beslenme
Ergenlik yaş grubu çok özel dinamikleri olan çok önemli bir yaş grubudur. Ergenler dünya nüfusunun % 19’unu oluştururlar. Bugün , 10-19 yaşında 1200 milyon çocuk, yarın 1200..
Vitaminler / Mineraller
Amerikan Pediatri Akademisi başlıca iki durumda rutin vitamin kullanılmasını önermektedir. Yeni doğan bebeğin Vit K ihtiyacının...
   
Kahvalti etmek neden önemlidir?
Kahvalti, günün erken saatlerinde gerçeklestirilen ve kendine özgü besinler tüketilen ilk ögündür. Kahvaltida yenilen besinler toplumlara göre ...
Beslenme ve Okul Başarısı
Çocuklarımızı nasıl beslersek okul başarıları artar ? Çocuklarımızdan her zaman, her alanda başarı bekliyoruz. Önce kreste başlıyor...

 
Güncel Makaleler
KİTAPLAR